WITAMINA E WŁAŚCIWOŚCI ZDROWOTNE ŹRÓDŁA WYSTĘPOWANIA

Witamina E nazywana jest potocznie „witaminą młodości”, pod jej nazwą kryje się osiem jej postaci rozpuszczalnych w tłuszczach, które należą do grupy antyoksydantów. Jej niedobór w diecie przyspiesza proces starzenia się organizmu, a ona sama jest biologicznym przeciwutleniaczem identycznie, jak witamina A czy beta karoten. Witamina E nie jest syntetyzowana przez organizm dlatego musi być dostarczana w diecie z zewnątrz, organizm magazynuje ją w wątrobie, sercu, przysadce mózgowej, macicy, jądrach, nadnerczach, krwi i w tkance tłuszczowej jednak wymaga regularnego dostarczania ponieważ organizm nie przechowuje jej zbyt długo bo zaledwie kilka dni.

Wyróżnia się następujące formy witaminy E

  • Tokoferol alfa, beta, gamma i delta z nasyconym łańcuchem izoprenowym – tokoferol jest formą najbardziej aktywną wykazującą właściwości przeciwzapalne.
  • Tokotrienol alfa, beta, gamma i delta z nienasyconym łańcuchem izoprenowym.

WŁAŚCIWOŚCI ZDROWOTNE WITAMINY E

Witamina E chroni spożyte przez organizm tłuszcze przed utlenianiem i wykazuje właściwości:

  • Immunologiczne. Niedobór witaminy E wpływa na zwiększenie tendencji erytrocytów do hemolizy (rozpad krwinek czerwonych). Witamina E wpływa korzystnie na odpowiedź immunologiczną (aktywacja limfocytów pomocniczych Th i komórek NK), zwiększa płynność i elastyczność błony komórkowej erytrocytów, wpływa na oddychanie komórkowe (mikrokrążenie).
  • Przeciwzapalne 
  • Przeciwzakrzepowe 
  • Zmniejsza syntezę białka CRP 
  • Przeciwnowotworowe, działanie antyoksydacyjne
  • Właściwości przeciwmiażdżycowe, ochrona śródbłonka. Śródbłonek to wyściółka naczyń krwionośnych i limfatycznych, jego dysfunkcja jest powodem wielu chorób naczyniowych (miażdżycy, zapalenia żył, nadciśnienia tętniczego, reakcji zapalnych, powstawania obrzęków (śródbłonek pełni funkcje filtracyjne w kłębuszkach nerkowych i w mózgu)
  • Przeciwzakrzepowe

NIEDOBÓR WITAMINY E POWODUJE

  • Przyspiesza proces starzenia się organizmu
  • Choroby układu immunologicznego
  • Powoduje nerwowość, drażliwość
  • Zwiększona tendencja do hemolizy (rozpadu krwinek czerwonych)
  • Zwiększa ryzyko zachorowania na miażdżycę
  • Zwiększa zachorowalność na zakrzepicę żył głębokich i powstawanie żylaków
  • Zwiększa zachorowanie na choroby serowo-naczyniowe (niedokrwienie serca, zawał, dławica sercowa, nadciśnienie tętnicze)
  • Zwiększa ryzyko chorób nowotworowych w tym białaczkę, raka prostaty
  • Przyczynia się do degeneracji neuronów, otępienia umysłowego, zwiększonego ryzyka wystąpienia choroby Alzheimera, Parkinsona
  • Odpowiada za choroby oczu: zaćmę, zwyrodnienie plamki żółtej, starczowzroczność (nieumiejętność czytania z bliska)
  • Osłabienie i skurcze mięśni
  • Miopatie i neuropatie (sztywność, mięśni, skurcze, osłabienie mięśni), dysforia mięśniowa (osłabienie, zwyrodnienie tkanki mięśniowej)
  • Drganie powiek
  • Dysplazja oskrzelowo- płucna u noworodków (to choroba płuc występująca głównie u wcześniaków zaraz po porodzie, która uniemożliwia samodzielne oddychanie)
  • Retinopatia wcześniacza
  • Dieta uboga w selen
  • Dieta uboga w witaminę C
  • Stres oksydacyjny więcej przeczytasz tutaj: https://blessyou.pl/stres-oksydacyjny-przyczyny-zapobieganie/

ZWIĘKSZONE ZAPOTRZEBOWANIE NA WITAMINĘ E

  • Dieta bogata w wielonienasycone kwasy tłuszczowe PUFA tj. omega 6 i niektóre omega 3 zwiększa zapotrzebowanie na witaminę E . (PUFA z rodziny n-6) kwas linolowy : olej sojowy, arachidonowy : słonecznikowy, dokozapentaenowy : olej kukurydziany, olej z pestek winogron,  kwas a- linolenowy (PUFA z rodziny n-3): olej rzepakowy, lniany
  • Nadużywanie alkoholu
  • Kobiety w ciąży i karmiące
  • Wcześniaki, noworodki
  • Małe dzieci
  • Osoby starsze
  • Palenie papierosów
  • Przyjmowane doustnych środków antykoncepcyjnych oraz terapii hormonalnej zastępczej
  • Nadużywanie alkoholu
  • Osoby poddane zbyt dużej ekspozycji na promienie słoneczne
  • Zaburzenia wchłaniania pokarmów : celiakia, zapalenie jelit
  • Zapalenie trzustki
  • Choroby oczu (zaćma, zwyrodnienie plamki żółtej, zapalenie błony naczyniowej oka)
  • Zaburzenia centralnego i obwodowego układu nerwowego (choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, epilepsja, stwardnienie rozsiane)
  • Choroby sercowo-naczyniowe, niedokrwienie mięśnia sercowego
  • Udar
  • Miażdżyca
  • Cukrzyca
  • Nowotwory
  • Mukowiscydoza
  • Choroby stawów (przewlekłe reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa)
  • Choroby wątroby w tym zapalenie wątroby typu B i C
  • Ostre zapalenie trzustki
  • Menopauza – suplementacja witaminy E łagodzi negatywne skutki menopauzy

OBJAWY NIEDOBORU WITAMINY E

  • Odkładanie się złogów lipofuscyny związane z wewnątrzkomórkowym starzeniem się organizmu. Złogi lipofuscyny odkładają się min. w nerkach, sercu, tkance nerwowej, nadnerczach lub w komórkach skóry tak zwane plamy wątrobowe (kwiatki starości).
  • Podatność na infekcje
  • Zaburzenia funkcji tarczycy
  • Zaburzenia pracy serca, dławica sercowa
  • Miażdżyca
  • Choroby zapalne
  • Spadek libido
  • Osłabiona pamięć i koncentracja
  • Rozdrażnienie, nerwowość
  • Bezpłodność, zanik narządów rodnych
  • Stres oksydacyjny
  • Podwyższony poziom złego cholesterolu
  • Nadciśnienie tętnicze
  • PMS zespół napięcia przedmisiączkowego
  • Zaćma
  • Anemia, niedokrwistość hemolityczna
  • Nowotwór prostaty
  • Białaczka
  • Przewlekłe zmęczenie
  • Zmarszczki
  • Cellulit
  • Słabość mięśni, skurcza mięśni
  • Choroby niedokrwienne serca
  • Żylaki, żylaki odbytu
  • Zakrzepica

ZNACZENIE WITAMINY E W KOSMETYCE

Witamina E w kosmetyce doceniana jest od lat, stanowi dodatek do kremów, balsamów, maseczek o działaniu regenerujących warstwę lipidową skóry, stosowana w terapiach przeciwzmarszczkowych  i przeciwstarzeniowych, jej działanie jest niczym eliksir młodości.

  • Odmładzające na skórę -witamina E wpływa korzystnie na warstwę lipidową skóry – wygładza, nawilża, rozjaśnia skórę nadaje jej blasku i młodzieńczego wyglądu, redukuje wpływ wolnych rodników, wyraźnie spłyca zmarszczki. Można ją dodawać do kremów, balsamów, maseczek lub aplikować bezpośrednio na skórę.
  • Witamina E stosowana jest w leczeniu oparzeń i skaleczeń -przyspiesza regeneracje naskórka (w przypadku oparzeń czy skaleczeń można zaaplikować ją bezpośrednio na skórę, po niedługim upływie czasu skóra przestanie piec, naskórek szybciej zregeneruje się.

WCHŁANIANIE WITAMINY E POPRAWIA

  • Witamina A
  • Witamina C
  • Kompleks witamin z grupy B
  • Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe
  • Selen

WPŁYW NIEDOBORU WITAMINY E NA NIEPŁODNOŚĆ

  • Badania przeprowadzone na myszach dowiodły, że niedobór witaminy E wpływał na niepłodność myszy, u których płodność wróciła po wprowadzeniu witaminy E do diety.
  • Niedobór witaminy E ma związek z występowaniem zespołu poronień nawykowych u kobiet
  • Suplementacja witaminy E wpływa korzystnie z poprawę jakości nasienia u mężczyzn, witamina E poprawia wchłanianie witaminy C i selenu, które są kluczowe w leczeniu niepłodność męskiej.

Zalecane dzienne spożycie RDA zostało określone na 15 mg / dobę dla osób dorosłych powyżej 19 r.ż. i starszych w tym zarówno kobiet i mężczyzn, a dla kobiet karmiących 19 mg / dobę. Jednak zapotrzebowanie faktyczne na witaminę E zwiększa się wraz z ilością spożywanych wielonienasyconych kwasów tłuszczowych PUFA (im więcej w diecie kwasów PUFA, tym większe organizm wykazuje zapotrzebowanie na witaminę E. Dzieje się tak dlatego, że rolą witaminy E jest ochrona spożytych tłuszczy przed ich utlenianiem się w organizmie, potocznie mówiąc „jełczeniem”, zatem im więcej tłuszczy PUFA w diecie, tym większe jest zapotrzebowanie na witaminę E.

KWASY TŁUSZCZOWE PUFA, KTÓRE ZWIĘKSZAJĄ ZAPOTRZEBOWANIE NA WITAMINĘ E

  • Olej sojowy
  • Olej słonecznikowy
  • Olej rzepakowy
  • Olej kukurydziany
  • Olej z pestek winogron
  • Olej sezamowy
  • Olej lniany
  • Olej krokoszowy

ŹRÓDŁA WYSTĘPOWANIA WITAMINY E

Zawartość witaminy E w wybranych produktach w 100 g części jadalnej

  • Olej słonecznikowy 46,71 mg / 100 g produktu
  • Orzechy laskowe 38,71 mg / 100 g produktu
  • Majonez domowy z olejem słonecznikowym 36,07 mg / 100 g produktu
  • Olej rzepakowy tłoczony na zimno 29,0 mg / 100 g produktu
  • Pestki słonecznika 27,81 mg / 100 g produktu
  • Margaryna miękka 80% tłuszczu 27,72 mg / 100 g produktu
  • Olej rzepakowy 26,73 mg / 100 g produktu
  • Pestki dyni 26,00 mg / 100 g produktu
  • Migdały 24,00 mg / 100 g produktu
  • Majonez domowy z olejem rzepakowym 20,70 mg / 100 g produktu
  • Margaryna twarda 80% tłuszczu 16,82 mg / 100 g produktu
  • Olej kukurydziany 14,30 mg / 100 g produktu
  • Olej sojowy 12,58 mg / 100 g produktu
  • Oliwa z oliwek 11,95 mg / 100 g produktu
  • Orzechy arachidowe 9,10 mg / 100 g produktu
  • Chipsy solone 8,28 mg / 100 g produktu
  • Chipsy paprykowe 7,86 mg / 100 g produktu
  • Chipsy bekonowe 6,85 mg / 100 g produktu
  • Sałatka jarzynowa z warzyw gotowanych z majonezem 6,74 mg / 100 g produktu
  • Surówka z cykorii i jabłek 6,72 mg / 100 g produktu
  • Łosoś smażony 5,38 mg / 100 g produktu
  • Surówka z porów i jabłek 5,34 mg / 100 g produktu
  • Orzechy pistacjowe 5,20 mg / 100 g produktu
  • Sałata zielona z olejem 5,03 mg / 100 g produktu
  • Śledź w oleju 4,70 mg / 100 g produktu
  • Węgorz wędzony 4,0 mg / 100 g produktu
  • Kotlet schabowy panierowany smażony 3,91 mg / 100 g produktu
  • Otręby pszenne 3,81 mg / 100 g produktu
  • Paprykarz szczeciński 3,58 mg / 100 g produktu
  • Wątróbka smażona 3,37 mg / 100 g produktu
  • Łosoś z rusztu 3,28 mg / 100 g produktu
  • Pietruszka liście 3,16 mg / 100 g produktu
  • Papryka zielona 3,10 mg / 100 g produktu
  • Morele suszone 3,03 mg / 100 g produktu
  • Papryka czerwona 2,90 mg / 100 g produktu
  • Sardynka w oleju 2,70 mg / 100 g produktu
  • Orzechy włoskie 2,60 mg / 100 g produktu
  • Masło ekstra 2,52 mg / 100 g produktu
  • Jabłka suszone 2,50 mg / 100 g produktu
  • Śledź solony 2,30 mg / 100 g produktu
  • Koncentrat pomidorowy 30% 2,30 mg / 100 g produktu
  • Sardynka w pomidorach 2,30 mg / 100 g produktu
  • Łosoś świeży 2,23 mg / 100 g produktu
  • Żółtko jaja kurzego 2,15 mg / 100 g produktu
  • Kapusta włoska 2,0 mg / 100 g produktu
  • Oliwki zielone konserwowe 1,99 mg / 100 g produktu
  • Jagody czarne mrożone 1,88 mg / 100 g produktu
  • Płatki owsiane 1,80 mg / 100 g produktu
  • Mak niebieski 1,80 mg / 100 g produktu
  • Pstrąg świeży 1,71 mg / 100 g produktu
  • Jarmuż 1,70 mg / 100 g produktu
  • Kapusta czerwona 1,70 mg / 100 g produktu
  • Kapusta biała 1,6 mg / 100 g produktu
  • Śledź wędzony „Pikling”1,60 mg / 100 g produktu
  • Brokuły 1,30 mg / 100 g produktu
  • Sandacz świeży 1,26 mg / 100 g produktu
  • Salami popularne 1,26 mg / 100 g produktu
  • Makrela świeża 1,25 mg / 100 g produktu

Źródło: „Wartości odżywcze wybranych produktów spożywczych i typowych potraw” Hanna Kunachowicz, Irena Nadolna, Krystyna Iwanow, Beata Przygoda, „Mikroskładniki Odżywcze” Uwe Ggröber Tuning Metaboliczny – Profilaktyka- Leczenie Słowa wstępne Bruce N. Ames, Abram Hoffer oraz Gerhard Uhlenbruck Redakcja wydania I polskiego Agnieszka Piwowar.

Udostępnij!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przewiń do góry
Translate »