NIETOLERANCJA LAKTOZY PRZYCZYNY OBJAWY I POSTĘPOWANIE

Nietolerancja laktozy, choć może wydawać się mało znanym problemem, jest niestety dość powszechną dolegliwością. Nietolerancja to niewłaściwa reakcja organizmu, która pojawia się po spożyciu produktów zawierających laktozę, czyli cukier mleczny, a jej przyczyną jest brak (alaktazja) lub niedobór (hipolaktazja) enzymu trawiennego (laktazy), która jest niezbędna do prawidłowego rozkładu laktozy na glukozę i galaktozę. Gdy w naszym organizmie brakuje laktazy, laktoza nie rozkłada się, przez co ulega fermentacji bakteryjnej w jelicie cienkim, co w konsekwencji tworzy kwasy i gazy, które powodują przykre dolegliwości ze strony układu pokarmowego. Same objawy nietolerancji laktozy są bardzo podobne do objawów innych chorób, przez co wiele osób nie zdaje sobie sprawy z tego, że ten problem może dotyczyć właśnie ich.

PRZYCZYNY NIETOLERANCJI LAKTOZY

  • pierwotny niedobór laktazy, czyli dziedziczny, choroba rozwija się już od 2 roku życia, zmniejszając aktywność laktazy do 5%, lecz same objawy nietolerancji nie pojawiają się u dzieci, lecz dopiero w okresie dojrzewania lub u dorosłych. Ten rodzaj nietolerancji jest spowodowany polimorfizmem genu LCT, czyli genu laktazy, a sama choroba jest dziedziczona recesywnie.
  • wrodzony niedobór laktazy, który jest wynikiem alaktazji, a jego przyczyną jest uwarunkowany genetycznie wrodzony defekt metaboliczny, przez który organizm nie może wytwarzać samodzielnie laktazy. Pierwsze objawy nietolerancji pojawiają się już u noworodków tuż po pierwszym podaniu mleka matki lub modyfikowanego mleka zawierającego laktozę. Choroba może być przekazana potomstwu.
  • nabyty niedobór laktazy, tak zwany wtórny niedobór, który może być przejściowy lub utrwalony. Niedobór nabyty jest wynikiem chorób lub takich czynników, które doprowadzają do uszkodzenia nabłonka i kosmków jelitowych produkujących laktazę. Tymczasowa nietolerancja laktozy może wystąpić również u dzieci urodzonych przed 34. tygodniem, gdyż organizm wcześniaków nie jest w stanie sam wytwarzać laktazy, lecz gdy tylko w jelitach zaczyna się proces wytwarzania tego enzymu, problem ustępuje.

PRZYCZYNY NABYTEGO NIEDOBORU LAKTAZY

  • choroba Leśniowskiego-Crohna
  • zespół krótkiego jelita
  • celiakia
  • mukowiscydoza
  • alergia pokarmowa np. alergia na białko mleka krowiego
  • choroba Duhringa
  • zakażenie pasożytnicze przewodu pokarmowego
  • infekcje żołądkowo-jelitowe np. ostra lub przewlekła biegunka wywołana przez bakterie najczęściej Salmonelli lub wirusy np. rotawirus
  • martwicze zapalenie jelita
  • choroba Whipple’a
  • nadmierne stosowanie antybiotyków, leków przeciwzapalnych lub niesterydowych
  • długotrwałe stosowanie diety bezmlecznej

OBJAWY NIETOLERANCJI LAKTOZY

Objawy nietolerancji laktozy pojawiają się najczęściej po kilku lub nawet kilkunastu godzinach od spożycia tego cukru, czyli objawy mogą pojawić się nawet w następnym dniu, po spożyciu laktozy, a są to:
  • biegunki o charakterystycznym kwaśnym zapachu
  • wzdęcia
  • przelewanie w brzuchu
  • kolki, kolkowe bóle brzucha
  • odbijanie
  • ból brzucha
  • oddawanie nadmiernej ilości gazów
  • nudności i wymioty – tylko u niektórych osób

JAK TO DZIAŁA

Objawy nietolerancji powstają ze względu na nierozłożoną na cukry proste laktozę, która nie może zostać wchłonięta w jelicie. Laktoza zatrzymuje w jelicie wodę, co prowadzi do biegunek, dodatkowo staje się pożywką dla bakterii jelitowych, które rozkładają ją na drodze fermentacji, w wyniku czego powstaje bardzo duża ilość gazów. Same objawy zależą głównie od ilości zjedzonych pokarmów – im więcej produktów z laktozą zostało spożytych, tym bardziej nasilone będą objawy.

NIETOLERANCJA A ALERGIA

Nietolerancja laktozy nie jest tym samym co alergia na mleko. Uczulenie na mleko to nadmierna reakcja układu odpornościowego, która pojawia się w wyniku kontaktu z alergenem, którym są zwykle białka mleka. Dodatkowo objawy alergii na mleko pojawiają się od razu po jego wypiciu, a objawy nietolerancji laktozy pojawiają się dopiero po kilkunastu godzinach. Dodatkowo same objawy alergii na mleko są inne niż nietolerancji laktozy, a należą do nich m.in. pokrzywka czy katar. Więcej o alergii pokarmowej oraz nadwrażliwości na dany pokarm znajduje się we wpisie https://blessyou.pl/nietolerancja-i-alergia-pokarmowa-przyczyny-zapobieganie-postepowanie/

JAK ROZPOZNAĆ NIETOLERANCJĘ LAKTOZY

  • Wodorowy test oddechowy – aby poddać się temu badaniu, dana osoba powinna być na czczo, po czym podaje się jej określoną dawkę laktozy, a następnie mierzy się stężenie wodoru w wydychanym powietrzu tej osoby.
  • Badanie pH stolca – jeżeli pH stolca jest kwaśne oznacza to nietolerancję pokarmową, gdyż niestrawiona laktoza powoduje zakwaszenie kału. Przekroczone stężenie wodoru wskazuje na nietolerancję laktozy, która ulega fermentacji w jelicie grubym, w wyniku czego powstają duże ilości wodoru, które usuwane są przez układ oddechowy. Ten test jest najlepszym badaniem pomocniczym w wykryciu nietolerancji.
  • Test doustnego obciążenia laktozą – pacjentowi podaje się doustnie laktozę, a następnie oznacza się stężenie glukozy we krwi.
  • Próba eliminacyjna – tutaj należy zastosować około 2 tygodniową dietę bezlaktozową, choć pierwsze objawy mogą już ustąpić po kilku dniach. Następnie należy obserwować czy w trakcie tego okresu objawy znikają i następnie czy po spożyciu tego cukru pojawiają się. Ta próba pomaga potwierdzić podejrzenie nietolerancji laktozy.
  • Badanie molekularne – w tym przypadku badaniu poddaje się polimorfizmom genu laktazy (LCT) – metoda ta potwierdza lub wyklucza hipolaktazję typu dorosłych (ATH).
  • Badanie endoskopowe – jest jedną z najbardziej inwazyjnych metod diagnostycznych, ale przy tym najbardziej skuteczną. W trakcie tego badania lekarz pobiera wycinek jelita cienkiego, aby określić w nim zawartość laktazy.

POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU NIETOLERANCJI LAKTOZY

Poprawnym wyjściem przy nietolerancji laktozy jest zastosowanie diety bezlaktozowej, czyli eliminujemy z naszej diety produkty, które zawierają w sobie cukier mleczny. Oczywiście należy stosować suplementację witaminami oraz składnikami mineralnymi, których pozbawiona będzie nasza dieta ze względu na eliminację produktów mlecznych czyli m.in. wapnia czy witaminy D.

  • Jeśli chodzi o przyczynę wrodzonego niedoboru laktazy samo leczenie polega na dożywotnim wyeliminowaniu z diety produktów, które zawierają cukier mleczny, gdyż osoby z tym rodzajem nietolerancji laktazy nie tolerują nawet niewielkich ilości pożywienia zawierającego laktozę, a niestosowanie się do diety, może zagrażać ich życiu.
  • Przy pierwotnym niedoborze laktazy leczenie polega na całkowitej eliminacji z diety produktów zawierających laktozę lub zmniejszeniu ich ilości. W niektórych przypadkach do diety można dodać probiotyki z laktazą. Tutaj także, jak przy wrodzonym niedoborze laktazy, zasad diety należy przestrzegać dożywotnie.
  • W przypadku wtórnej nietolerancji laktozy stosowanie leczenia obejmuje okresową eliminację produktów zawierających cukier mleczny, zaś u niemowląt i małych dzieci zastosowanie mieszanek mlecznych bezlaktozowych. Dietę przy nietolerancji laktozy należy stosować, aż nie zostanie wyleczona przyczyna, która spowodowała uszkodzenie nabłonka jelita (wyjątek może stanowić kilka chorób np. choroba Leśniowskiego-Crohna lub mukowiscydoza). Po zregenerowaniu nabłonka jelita objawy nietolerancji powinny ustąpić i wtenczas można wrócić do normalnej diety.
Źródło: medonet.pl, testdna.pl, aboutmed.in.ua.
Posted by Ola

Udostępnij!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przewiń do góry
Translate »